Asım Us
- Spil'in Çocukları
- 17 Tem 2025
- 1 dakikada okunur
Gazeteci, yazar ve siyasetçi (d.1884, Gördes - ö. 11 Aralık 1967, İstanbul)
Asım Us, Türk basın tarihinin önemli isimlerinden biri olarak tanınır; özellikle Vakit gazetesi ile hem milli mücadele dönemi hem de Cumhuriyet’in ilk yıllarında etkili yazılar yazmıştır.
Beşiktaş Askerî Rüştiyesi (ortaokul) ve Vefa İdadisi (lise) gibi eğitim kurumlarında okudu. Ardından Mülkiye Mektebi’nden (Siyasal Bilgiler Okulu) mezun olmuştur. Eğitim sonrası ilk memuriyet görevlerinde Ziraat Bankası piyango kâtipliği, İzmir’de maiyet memurluğu gibi işler yaptı. Daha sonra Elmalı kaymakamlığı gibi çeşitli idari görevlerde bulunmuştur.
Asım Us gazeteciliğe Tanin gazetesinde yazar olarak başlamış ve daha sonra Vakit gazetesini kurmuş ve uzun yıllar başyazarlığını yapmıştır. Dönemin önemli gazetelerinin başyazarı olarak millî meseleler, dış politika ve Cumhuriyet inkılapları üzerine yazmıştır. Milli Mücadele yıllarında (1919–1920) Vakit’te yayımlanan yazılarıyla Kurtuluş Savaşı’nın haklılığını ve hukuki boyutunu savunmuştur, Yunan işgali ve Sevr Antlaşması’nın haksızlığını eleştirmiş, Türk ve gayrimüslim nüfus yapısı gibi konuları istatistik verilerle tartışmıştır.
Kendisi gibi yazar, gazeteci ve siyasetçi olan Hakkı Tarık Us'un abisidir.
Asım Us, gazetecilik çalışmalarının yanı sıra çeşitli kitaplar, hatıra notları ve seyahat yazıları da yayımladı.
Bazı önemli eserleri şunlardır:
Karikatür (1911)
Anadolu Yavrusunun Kitabı (1917)
Müntehab Çocuk Şiirleri (1918)
İzmir’den Bursa’ya (1922)
Yugoslavya Seyahat Notları (1939)
Londra Seyahat Notları (1939)
Gördüklerim, Duyduklarım, Duygularım (1964)
Âsım Us 1930–1950 Hatıra Notları (1966)
Asım Us, Cumhuriyet’in ilk dönemlerinde sadece gazeteci değil aynı zamanda siyasetçi kimliğiyle de bilinir. 1927 ve 1950 yıllarında Artvin (ve Çoruh) milletvekili olarak Meclis’e girmiştir.
11 Aralık 1967'de İstanbul'da hayatını kaybetmiştir.
Kaynaklar:
Yorumlar